Git və GitHub

Git 2005-ci ildə Linus Torvalds tərəfindən yazılıb. O, qovluqdakı faylların şəklini addım-addım yadda saxlayır. Hər addımın adı commit-dir. Köhnə addıma qayıtmaq olur. Bu proqram sənin maşınındadır. İnternet olmasa da commit yazılır. GitHub isə başqa şeydir. O, Microsoft-un saytıdır. Sən commit-i ora göndərəndə tarix internetdəki bir qovluqda dayanır. Kompüter sönsə, həmin nüsxə qalır. Başqası da onu görə bilir. GitHub-un issue, pull request və səhifə göstərmək hissəsi saytın öz xidmətidir. Onlar Git-in əmri deyil.

Git öz addımını saxlayır. GitHub həmin addımı başqasına və sabahkı sənə göstərir.

• Faylın dünənki halına qayıtmaq
• İki adamın eyni qovluqda işləməsi
• Hazır kodu başqasının görməsi
• Kompüter sınırsa nüsxənin qalması

Git ilə addım yazırsan, fərqi görürsən və köhnəyə dönürsən. GitHub ilə həmin addımı göndərirsən, başqasının addımını götürürsən və kodu bir ünvanda saxlayırsan. GitHub özü faylı yadda saxlayan sehr deyil. Əvvəl Git addımı yazmalıdır. Sonra push həmin addımı sayta qoyur. Pull isə saytdakı yeni addımı sənin qovluğuna gətirir. Sayt sönəndə Git kompüterində qalır. Git olmasa, sayta yalnız adi fayl yükləmək olar, addım tarixi yaranmır.

Bir commit yazmaq asandır. Çətinlik iki tarix qarışanda başlayır. Eyni sətri iki adam dəyişibsə, Git özü doğru olanı seçmir, sən seçirsən. push rədd olunursa, adətən saytda səndə olmayan yeni addım var. Əvvəl pull lazımdır. Şifrəni və açarı koda yazmaq olmaz. GitHub-a göndərilən açıq qovluğu hər kəs oxuyur. Gizli açar ora düşəndə onu silmək azdır, açarı da dəyişmək lazımdır.

Git addımı kompüterində tez saxlayır və köhnəyə dönüş verir. GitHub nüsxəni internetdə saxlayır və başqasına yol açır. İkisi bir-birinin yerini tutmur. Git öyrənmədən yalnız sayta fayl atmaq tarix yaratmır. GitHub-suz işləmək olar, amma maşın sınırsa addımlar da gedə bilər.

Dörd söz kifayətdir: commit addımdır, push göndərməkdir, pull gətirməkdir, GitHub isə ünvanın durduğu saytdır.

• Git proqramdır, GitHub saytdır
• Commit bir addımın adıdır
• Push addımı sayta qoyur
• Pull saytdakı addımı gətirir

Bu üç əmr addımı yazır və onu GitHub-a göndərir. Sayt ünvanı sənin qovluğunun ünvanı olmalıdır.

git add .
git commit -m "ilk addım"
git push

• Git və GitHub eynidir? Xeyr. Git proqramdır. GitHub həmin proqramın addımlarını saxlaya bilən saytdır.
• GitHub olmadan Git işləyir? Bəli. Addım kompüterində qalır. Başqası onu görmür və maşın sınırsa nüsxə saytda olmur.
• Push nə edir? Sənin yazdığın commit-i saytdakı qovluğa göndərir. Özü yeni addım yaratmır.